مقایسه مهارت‌های ارتباطی دانش‌آموزان کلاس‌های تک‌پایه و چندپایه دوره ابتدایی
کد مقاله : 1326-MGE7
نویسندگان
محمد جواد سرابی *1، محمد آرین سعیدیانی پور2، پویا سمندری1
1دانشجو معلم پردیس شهید رجایی
2دانشجو معلم پردیس شهید رجایی
چکیده مقاله
هدف این پژوهش مقایسه سطح مهارت‌های ارتباطی دانش‌آموزان کلاس‌های تک‌پایه و چندپایه در دوره ابتدایی بود. پژوهش به روش کمی با طرح مقایسه‌ای انجام شد و جامعه آماری شامل دانش‌آموزان پایه‌های سوم تا ششم ابتدایی مدارس دولتی ناحیه ۳ در استان کرمانشاه بود که از میان آن‌ها ۹۰ نفر از کلاس‌های تک‌پایه و ۹۰ نفر از کلاس‌های چندپایه با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای–طبقه‌ای و با کنترل متغیرهای سن، جنس و سابقه مردودی انتخاب شدند. برای سنجش مهارت‌های ارتباطی، از پرسشنامه مهارت‌های ارتباطی اقتباس‌شده بر اساس الگوی بارتون (شامل ابعاد ارتباط کلامی، گوش دادن، بازخورد) و گویه‌های افزوده بر مبنای پرسشنامه مهارت‌های اجتماعی گرشام و الیوت (همکاری، ابراز وجود، خودکنترلی و حل تعارض) استفاده شد که روایی و پایایی آن در پژوهش‌های پیشین ایرانی و خارجی تأیید شده است (گرشام و الیوت، 1990؛ کرامتی، 1381). داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون t مستقل و مانووا برای مقایسه نمره کل مهارت‌های ارتباطی و خرده‌مقیاس‌ها تحلیل شدند. نتایج نشان داد دانش‌آموزان کلاس‌های چندپایه در مهارت‌های همکاری، حل تعارض، همدلی و گوش دادن فعال به طور معناداری نمرات بالاتری نسبت به همتایان خود در کلاس‌های تک‌پایه کسب کردند، در حالی که در بعد ارتباط کلامی و ابراز وجود تفاوت معناداری مشاهده نشد. علاوه‌براین، در بعد خودکنترلی، برتری خفیفی به نفع دانش‌آموزان کلاس‌های تک‌پایه مشاهده شد، هرچند اندازه اثر آن کوچک بود. این یافته‌ها نشان داد که ساختار چندپایه می‌تواند ظرفیت ویژه‌ای برای رشد مهارت‌های ارتباطی مبتنی بر همکاری و تعامل بین‌سنی فراهم آورد، مشروط بر آن‌که معلمان از راهبردهای مدیریت تعامل همسالان و یادگیری مشارکتی به‌طور آگاهانه بهره بگیرند (سلیمانی و همکاران، 1389؛ Mason & Burns, 1994). بر اساس نتایج، پیشنهاد می‌شود برنامه‌ریزی درسی و دوره‌های ضمن خدمت ویژه‌ای برای معلمان کلاس‌های چندپایه طراحی شود تا از این پتانسیل در جهت تقویت مهارت‌های ارتباطی و اجتماعی دانش‌آموزان استفاده شود.
کلیدواژه ها
مهارت‌های ارتباطی، کلاس‌های چندپایه، کلاس‌های تک‌پایه، تعامل همسالان، رشد اجتماعی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر