شناسایی اسناد تأثیرگذار در شکل‌گیری مطالعات مدیریت کلاس با استفاده از روش طیف‌سنجی سال انتشار مآخذ
کد مقاله : 1271-MGE7
نویسندگان
مریم رومیانی کار1، شادی رومیانی کار *2، رضا رومیانی کار3
1کارشناسی مهندس برق-قدرت، آموزگار آموزش و پرورش، قم، ایران
2کارشناسی ارشد ریاضی کاربردی، پژوهشگر مستقل، قم، ایران
3دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه حسابداری، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه قم، قم، ایران
چکیده مقاله
هدف این پژوهش شناسایی اسناد تأثیرگذار در شکل‌گیری مطالعات حوزة مدیریت کلاس با استفاده از روش طیف‌سنجی سال انتشار مآخذ بود. این پژوهش با رویکرد علم‌سنجی و بر اساس تحلیل ۳۶۷۱ مقاله نمایه‌شده در اسکوپوس طی سال‌های 1960 تا 2025 انجام شد. پس از استانداردسازی داده‌ها، روش RPYS برای شناسایی سال‌های پیک ارجاع و آثار تعیین‌کننده به‌کار رفت. تحلیل‌ها با نرم‌افزارهای اکسل و پکیج و Bibliometrix در نرم‌افزار R انجام شد. نتایج نشان داد مدیریت کلاس سه مرحله تکامل را طی کرده است: مرحله بنیان‌گذاری مفاهیم اولیه از 1961 تا 1990، مرحله رشد و تثبیت نظری از 1991 تا 2006 با تأکید بر مداخلات رفتاری و پیشگیرانه، و مرحله گسترش سریع از 2006 تا 2025 که هم‌زمان با ورود فناوری، یادگیری آنلاین و چالش‌های جدید آموزشی رشد یافته است. طیف‌سنجی سال‌های 1969، 1977، 1986، 1997، 2000، 2006، 2010، 2014 و 2020 را به‌عنوان سال‌های قله شناسایی کرد که بیانگر آثار کلاسیک در زمینه خودکارآمدی، مدیریت رفتار، کیفیت تدریس و فرسودگی شغلی معلمان هستند. درمجموع تحلیل‌ها نشان داد که مدیریت کلاس از یک رویکرد صرفاً رفتاری به حوزه‌ای چندبعدی شامل مؤلفه‌های شناختی، عاطفی، اجتماعی و فناوری‌محور تبدیل شده است. افزایش پژوهش‌ها در دو دهه اخیر نشان‌دهنده افزایش نیاز مدارس به مدل‌های نوین، مبتنی بر شواهد و سازگار با محیط‌های یادگیری ترکیبی است. این مطالعه با ارائه نقشه تحول تاریخی، زمینه توسعه رویکردهای جامع‌تر و مؤثرتر مدیریت کلاس را فراهم می‌کند.
کلیدواژه ها
مدیریت کلاس، خودکارآمدی، طیف‌سنجی سال انتشار مآخذ، علم‌سنجی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر